Hindistan’ın tam merkezinde yer alan Madhya Pradesh, yüzölçümü açısından ülkenin ikinci en büyük eyaleti. “Hindistan’ın Kalbi” olarak bilinen bu eyalet; kaplan rezervleri, yoğun ormanları, kültürel çeşitliliği, zengin tarihi, UNESCO mirası olarak korunan Khajuraho tapınakları, Sanchi stupaları, Bhimbetka kaya sığınaklarıyla tanınıyor.

Madhya Pradesh, binlerce yıllık uygarlık izlerini ve çeşitlilikle dolu doğayı bir arada sunan bir eyalet. Tarihi antik döneme kadar uzanıyor. Burada Maurya, Gupta, Chandela ve Maratha gibi güçlü krallıklar hüküm sürmüş. Özellikle Chandela Hanedanı, 10. ve 11. yüzyıllarda bölgeye büyük bir sanatsal ve mimari miras bırakmış. Bu miras, bölgede bulunan Khajuraho Tapınakları gibi UNESCO Dünya Mirası alanlarıyla günümüze ulaşmış. Bölge, İngiliz Hindistan dönemi boyunca stratejik ve kültürel olarak önemli bir merkez olmuş.

Madhya Pradesh’te gezilecek yerler listesi

Burayı ziyaret etmek için en iyi dönem, iklimin daha ılıman olduğu ekim-mart ayları.

Ziyaretiniz sırasında yerel mutfağın lezzetleri olan dal bafla, bhutte ka kees ve yöresel tatlıları mutlaka denemelisiniz.

Hindistan’ın farklı yerlerinde bulunan 12 ana tapınağın, Shiva’nın kendisini ışık sütunu (Jyotirlinga) olarak gösterdiği kutsal yerler olduğuna inanılıyor. Madhya Pradesh’de de 2 Jyotirlinga var: Mahakaleshwar (Ujjain) ve Omkareshwar (Khandwa).

Hindistan’ın tam merkezinde yer alan ve “Hindistan’ın Kalbi” olarak bilinen Madhya Pradesh eyaleti, aslında çok adını duymadığımız bir yer. Bu nedenle de Hindistan’da gezilecek yerler listesinde fazla yer almıyor. Ancak çok özel yerlere ev sahipliği yapıyor.

Bhopal

Madhya Pradesh eyaletinin başkenti Bhopal, “Göller Şehri” olarak biliniyor. Şehir; eski ve yeni mimarinin bir arada bulunduğu tarihi yapılar, saraylar ve camilerle dikkat çekiyor. Upper ve Lower Lake gibi gölleri, şehirde huzurlu yürüyüşler ve tekne turları için ideal alanlar sunuyor. Şehirde ayrıca Deobendi hareketinin bir parçası olan Tebliğ Cemaati’ne bağlı Sünni bir cami olan Darul-Uloom Taj-ul Masajid’i ve kabile yaşamına ışık tutan Bhopal Kabile Müzesi’ni ziyaret edebilirsiniz. Kısacası Bhopal, hem kültürel zenginliği hem de doğal güzellikleriyle Orta Hindistan’ın önemli duraklarından biri.

Sanchi Stupa

Raisen Bölgesi’ndeki tarihî Sanchi kasabasında yer alan Sanchi Stupa Kompleksi, önemli bir Budist Hac merkezi. Hindistan’ın en eski taş yapılarından biri olan Sanchi Budist Stupa Kompleksi, ilk olarak Maurya Hanedanlığı İmparatoru Büyük Asoka tarafından M.Ö 3. yüzyılda Budizm’i yaymak amacıyla yaptırılmış. Shunga Hanedanlığı döneminde genişletilen kompleks, orijinal boyutunun iki katına çıkarılarak bugünkü görkemine kavuşmuş. Budist mirasının ve asırlık geleneklerin mimari harikalarından biri olarak kabul edilen Büyük Sanchi Stupa ve diğer Budist anıtları, UNESCO Dünya Kültür Mirası listesinde yer alıyor.

Sanchi Budist Stupa Kompleksi

Sanchi Budist Stupa Kompleksi – Büyük Stupa

Bhimbetka

Bhimbetka Kaya Sığınakları, Hint Yarımadası’nda insan yaşamının en eski izlerini taşıyan ve Paleolitik Çağ’a tarihlenen bir arkeolojik sit alanı. Buradaki mağaralarda Hint Taş Devri’nin başlangıcına ait çizimler görülüyor.

M.Ö 8000 yılından yani 10.000 yıl öncesinden kaya çizimleri bulunan Bhimbetka Kaya Sığınakları, UNESCO Dünya Kültür Mirası listesinde bulunuyor.

Bhimbetka Kaya Sığınakları

Khajuraho

Chattarpur bölgesinde yer alan Khajuraho Anıtlar Grubu, Rajput kökenli Chandella hanedanlığının iktidarda olduğu M.S 950-1050 yılları arasında inşa edilmiş. Hindu ve Jain dinine ait tapınaklardan oluşan anıtlar; asker, hayvan, bitki, tanrı, tanrıça figürleri yanında erotik heykelleriyle de dikkat çekiyor. Khajuraho Anıtlar Grubu, UNESCO Dünya Kültür Mirası listesinde yer alıyor.

Khajuraho - Kandariya Mahadeva Temple

Khajuraho – Kandariya Mahadeva Temple

Bandhavgarh Kaplan Koruma Alanı

Dünyadaki Bengal kaplanlarının çoğunun Hindistan’da, küçük bir bölümünün de Bangladeş ve Nepal‘de yaşadığını biliyor musunuz? Hindistan’daki 106 millî parkın 53 tanesinde, yani tam yarısında Bengal kaplanları gözlemleniyor. Bandhavgarh Millî Parkı ise tüm millî parkların içinde Bengal kaplanlarını görmek için en iyilerinden biri. Bandhavgarh Milli Parkı, Madhya Pradesh eyaletinin Umaria bölgesinde bulunuyor. 1968’de millî park ilan edilen Bandhavgarh, 1993’te Kaplan Koruma Alanı oldu. 1.536 km² alana yayılıyor. Büyük bir biyolojik çeşitliliğe sahip olan park; özellikle büyük kedileri sevenler, Bengal kaplanlarını doğal ortamında görmek isteyenler ve kuş gözlemcileri tarafından ziyaret ediliyor.

Bandhavgarh Kaplan Koruma Alanı

Bandhavgarh Kaplan Koruma Alanı

Kanha Ulusal Parkı

Kanha Ulusal Parkı, Hindistan’ın en ünlü vahşi yaşam koruma alanlarından biri ve Bengal kaplanı popülasyonuyla biliniyor. Yoğun ormanları, çayırları ve nehirleriyle ziyaretçilere doğa yürüyüşleri ve safari deneyimleri sunuyor. Park; nadir memeliler, kuşlar ve sürüngen türlerine ev sahipliği yapıyor. Burası Hindistan’ın doğal mirasını keşfetmek isteyenler için eşsiz bir rota.

Jabalpur

Jabalpur, Narmada Nehri’nin içinden aktığı Marble Rocks Kanyonu’nun doğal güzelliğiyle ünlü bir şehir. Buradaki kayalar, nehirle birleşerek etkileyici manzaralar sunuyor ve fotoğrafçılar için âdeta bir cennet gibi görünüyor. Burada Narmada Nehri üzerinde tekne turu yapabilir, ismi “Dumanlı Akış” anlamına gelen ve suların 30 metre yükseklikten büyük bir güçle düşmesiyle oluşan beyaz sis perdesiyle ünlü olan Dhuandhar Şelalesi’ni görebilirsiniz. Şehirde ayrıca tarihî tapınaklar ve kültürel merkezler de var. Kısacası Jabalpur, hem doğa hem de kültürel keşif isteyen gezginler için enfes bir yer.

Pachmarhi

Madhya Pradesh’in tek “hill station”’ı olan Pachmarhi, yemyeşil ormanlar ve şelalelerle çevrili bir cennet. Peki nedir bu “hill station”? “Hill station” ifadesi, Hindistan’da ve bazı diğer Güney Asya ülkelerinde kullanılan bir terim. Temelde dağ veya tepe üzerinde kurulmuş, serin iklime ve doğal güzelliklere sahip, tatil amaçlı yerleşim yeri anlamına geliyor. İngiliz sömürge döneminde İngilizler, sıcak yaz aylarından kaçmak için Hindistan’daki bu yüksek rakımlı bölgelerde tatil köyleri kurmuşlar ve bu kavram oradan gelmiş. Başka bir deyişle Pachmarhi; günümüzde de dağlık bir bölgede, serin hava ve huzur dolu doğada tatil yapmak isteyenler tarafından tercih edilen bir destinasyon.

Gwalior

Muhteşem Gwalior Fort ve eski saraylarıyla Hindistan’ın tarihî şehirlerinden biri olan Gwalior; klasik Hint mimarisi ve zengin kültürel mirasıyla dikkat çekiyor. Gwalior ayrıca eski tapınaklar, müzeler ve geleneksel festivalleriyle de ziyaretçilerini büyülüyor. Burası tarih ve kültür meraklıları için unutulmaz bir durak.

Khandwa

Hindistan’ın farklı yerlerinde bulunan 12 ana tapınağın, Shiva’nın kendisini ışık sütunu (Jyotirlinga) olarak gösterdiği kutsal yerler olduğuna inanılıyor. Khandwa’da da Omkareshwar Tapınağı bu 12 Jyotirlinga’dan biri.

Ujjain

Hinduizmde “yedi kutsal şehir” anlamına gelen ve hacıların kurtuluş (mokşa) elde etmek için ziyaret ettiği kutsal yerleşim yerleri var: Ayodhyapuri (Ayodhya), Mathurapuri (Mathura), Mayapuri (Haridwar), Kashipuri (Varanasi), Kanchipuram, Dwarakapuri (Dvaraka) ve Avantika Puri (Ujjain).

Hindistan’ın en eski ve kutsal şehirlerinden biri olarak bilinen Ujjain, eski Hindu tapınakları ve dini ritüelleriyle ünlü. Narmada Nehri kıyısındaki kutsal alanlar, hem ibadet hem de kültürel keşif için ziyaretçileri çekiyor. Hindu Yıkım Tanrısı Shiva’nın kendisini Jyotirlinga (ışık sütunu) olarak gösterdiği 12 kutsal yerin biri de Ujjain’de bulunuyor: Mahakaleshwar Tapınağı.

Şimdi hemen Kumbh Mela’dan da bahsetmem gerek… Kumbh Mela, Hindistan’ın en büyük ve en ünlü dini festivallerinden biri. Hindu inancına göre kutsal sayılan yerlerde (Ganj, Yamuna ve bazı diğer nehirlerin kıyısında) belirli aralıklarla düzenleniyor ve festivale milyonlarca insan katılıyor. Festival sırasında insanlar, günahlarından arınmak ve ruhani temizlenme yaşamak için nehre girerek kutsal yıkanma ritüeli yapıyor. Ujjain’de de Mahakaleshwar Tapınağı ve Narmada Nehri kıyısında Orta Hindistan’daki en önemli Kumbh Mela etkinliklerinden biri düzenleniyor. Kumbh Mela Festivali döneminde Ujjain; hem dini ritüelleri hem de tarihî tapınaklarıyla ziyaretçilerine spiritüel bir deneyim sunuyor.

Madhya Pradesh; tarih, kültür ve doğayı bir araya getiren, Hindistan’ın kalbinde keşfedilecek bir destinasyon. Her köşesi ayrı bir hikâye, her tapınak ve park farklı bir deneyim sunuyor. Burada geçireceğiniz zaman, hem geçmişe bir yolculuk hem de doğayla iç içe unutulmaz bir macera oluyor.