Laodikeia Antik Kenti

Denizli’de bulunan Laodikeia Antik Kenti; M.Ö 5500 yılından itibaren yerleşim başlayan, M.Ö 261- M.Ö 253 yılları arasında Seleukos Kralı II Antiokhos Teos tarafından karısı Laodike adına kurulan bir yer. Antik Çağ’ın ticaret ve inanç merkezi olan kent, Frigya bölgesinde bulunuyormuş. Kentin büyük kısmı M.S 60 yılındaki büyük depremde yıkılmış ama çok başarılı bir restoran çalışması sayesinde günümüzde dimdik ayakta duruyor. Kültürel miras alanında dünyada en prestijli ödüller arasında gösterilen Avrupa Birliği Kültürel Miras Ödülü/Europa Nostra, deprem sonrası gerçekleştirilen başarılı restorasyon nedeniyle buraya verildi. Böylece “Dünya Mirası Laodikya Uyanıyor Projesi” kapsamında restore edilen Laodikeia Kilisesi, Avrupa Birliği Kültürel Miras Jüri Özel Ödülü’ne layık görüldü. Laodikeia Antik Kenti, UNESCO Dünya Mirası Geçici listesinde bulunuyor.

Buranın en önemli özellikleri arasında bir inanç merkezi olması var. M.S 95 yılında Hz. İsa’nın 12 havarilerinden biri olan St John (Yuhanna), Patmos Adası‘na sürgün edilmiş. Burada kendi İncil’ini (Yuhanna İncili) yazdığı sırada Tanrı kendisine görünmüş, ondan gördüklerini yazmasını ve isimlerini saydığı 7 kiliseye göndermesini istemiş. Ona “Gördüklerini kitaba yaz ve 7 kiliseye; Ephesos, Smyrna, Pergamon, Thyateira, Sardeis, Philadelphia ve Laodikeia’ya gönder” buyurmuş. İşte Laodikeia da bu 7 kiliseden birine ev sahipliği yaptığı için Hristiyanlık açısından oldukça önemli bir yere sahip.

Yolların kavşak noktasında bulunan konumu nedeniyle kentte Antik Çağ’da başta tekstil ticareti olmak üzere mermer, hububat ve canlı hayvan ticareti çok ileri seviyedeymiş.

Roma İmparatoru Marcus Aurelius Antoninus (ya da kısaca Caracalla) zamanında burada bir seri kaliteli sikke basılmış.

Erken Bizans Dönemi’nde Laodikeia metropollük seviyesinde dini bir merkez hâline gelmiş.

Laodikeia Antik Kenti nerededir? Laodikeia Antik Kenti’ne nasıl gidilir?

Özel aracınızla gelecekseniz, Denizli-Pamukkale yolu üzerinde Korucuk Mahallesi’nden batı yönüne ayrılan yolu yaklaşık 500 metre takip ettikten sonra antik kente ulaşıyorsunuz. Eğer toplu taşımayla gelecekseniz, Denizli Otogar’dan Pamukkale’ye giden minibüsler veya Korucuk minibüsleriyle buraya gelebilirsiniz.

Laodikeia Antik Kenti’nde gezilecek yerler listesi

Denizli‘nin Laodikeia Antik Kenti birbirine paralel ve dik sokaklardan oluşan ızgara tipi Hippodamos planıyla inşa edilmiş. Kentte Anadolu’nun en büyük stadyumları arasında yer alan bir stadyum, 2 tiyatro, 4 hamam kompleksi, 5 Agora, 5 Nympheum, 2 Ana Giriş Kapısı, Meclis Binası, tapınaklar, kiliseler ve anıtsal cadde yer alıyor. Kentin dört tarafı ise nekropol (mezarlık) alanıyla çevrili.

Restorasyon çalışmaları sırasında bazı zeminlerin üzeri camla çevrildi. Bu camların üzerinde topuklu ayakkabıyla yürümek yasak, bu nedenle antik kente gelirken bu durumu göz önünde bulundurmanızda fayda var.

Suriye Caddesi

Kent merkezinden doğuya Suriye Kapısı’na kadar uzanan ana cadde, toplam 900 m uzunluğunda.

A Nymphaeumu – Septimius Severus Çeşmesi

İmparator Septimius Severus’a ithaf edilen A Nymphaeumu (Septimius Severus Çeşmesi), 2 katlı bir yapı. Çeşmenin ana havuzu nişler içinde yer alan 3 musluktan akan suyla dolduruluyormuş. Çeşmenin caddeye bakan doğu ve batı kısımlarında birer aslan heykeli varmış.

Tapınak A

Tapınak A; Tanrıça Artemis, Tanrı Apollon ve İmparatorluk Kültü’ne adanmış.

Restorasyon çalışmalarıyla Tapınak A’nın altındaki tonozlu naos (kutsal oda) üzeri çelik konstrüksiyon ve kırılmaz cam ile kapatıldı.

Jokey Kulübü

Jokey Kulübü binası M.S 4. yüzyıla tarihleniyor.

Merkezi Agora

Merkezi Agora kentin en işlek yerinde ticari ve sosyal hayatın can damarını oluşturmuş.

Caracalla Nymphaeumu

İki katlı Anıtsal Çeşme, M.S 215 yılında İmparator Caracalla’nın kenti ziyareti şerefine yapılmış. Çeşmenin önündeki kabartmalarda Zeus’un Ganymedes’i kaçırması ve Theseus’un Minatouros’u öldürmesi gibi mitolojik sahneler yer alıyor.

Laodikeia Kilisesi

Laodikeia (Hac) Kilisesi, Hristiyanlık tarihinde daha önce hiç görülmemiş bir plan tipine sahip. Kilisenin en kutsal mekânını temsil eden naos (kutsal oda) içinde Prothesis ve Diakonikon mekânları (dini ritüel hazırlık odaları), ambon (vaaz kürsüsü), bema (sunak masasının bulunduğu bölüm) ve doğuya bakan ana apsis içinde synthronon (ilahi koro ve din görevlilerinin oturduğu bölüm) yer alıyor.

Laodikeia Kilisesi, Roma İmparatoru Büyük Konstantin (I. Konstantin) döneminde , Hristiyanlığın M.S 313 yılında serbest bırakılmasıyla yapılmış. Kilise cam yürüyüş yolu üzerinde geziliyor.

Kuzey (Kutsal) Agora

Kuzey (Kutsal) Agora, 36.000 m²’lik bir alanı kaplıyor. Agora’ya Suriye Caddesi’nden merkezi, doğu ve batı propylonlar olmak üzere 3 anıtsal kapıdan giriliyor.

Agora’da kentin dokuma tanrıçası Athena’ya ve kentin kurucu tanrısı Zeus’a adanan iki tapınak ve altarlar yer alıyormuş.

Propylonlar

M.S 2. yüzyıla tarihlenen 3 adet propylon (anıtsal geçiş) var. Doğu ve Batı propylonlar Doğu ve Batı Portik içine, Merkezi Propylon ise Kuzey (Kutsal) Agora içine girişi sağlıyor.

Efes Caddesi Portikosu

Efes Caddesi Portikosu tahminen festival, şölen veya özel günlerde hizmet veren bir protokol alanıymış. Geç Hellenistik-Erken İmparatorluk Dönemi’nden 7. yüzyıl başına kadar sürekli kullanılmış.

B Nymphaeumu

Tek katlı olarak planlanan B Nymphaeumu yani anıtsal çeşmeye suyu depodan, depoya da II. Su Dağıtım Terminali’nden getirilmiş.

Latrina

Latrina yaklaşık 80 kişilik bir tuvalet alanı.

Traian Nymphaeumu

Traian Nymphaeumu, Roma İmparatoru Traian Dönemi’nde (M.S 98-117) yapılmış.

Kuzey Tiyatro

M.S 2. yüzyıla tarihlenen tiyatro yaklaşık 20.000 kişilikmiş. M.S 7. yüzyıla kadar kullanılmış, sonra da alan taş ocağına dönüştürülmüş. Kazı çalışmaları devam ediyor.

Stadyum

M.S 79 yılında Laodikeia’nın zengin bir ailesi olan Nicostratus ailesi tarafından yaptırılan stadyum İmparator Titus’a (M.S 79-81) ithaf edilmiş. 25.000 kişilik stadyumun uzunluğu 285 m, genişliği 70 metreymiş.

Batı Tiyatro

Helenistik döneme tarihlenen tiyatro yaklaşık 15.000 kişilikmiş.

Kiliseli Perystilli Ev

2.000 m²’lik alana inşa edilen villanın yaklaşık 20 odası var.

Evdeki 2 salondan batıdaki erkekler için, doğudaki kadınlar için düzenlenmiş. Hristiyanlığın yayılmaya başlamasıyla birlikte doğudaki kadın salonunda gizli bir ibadethane bölümü yapılmış.

Efes Antik Kenti‘nden sonra Anadolu’nun en büyük antik kenti konumundaki Laodikeia Antik Kenti, ülkemizin en kıymetli ören yerleri arasında bulunuyor. Burası hem dinsel hem de kültür turizmi açısından oldukça önemli bir yere sahip. Gezerken çok etkileniyor, yapılan başarılı restoran çalışmasını takdir ve gururla karşılıyorsunuz.

Keşfetmeniz dileğiyle…