Foça – Akdeniz Foklarının Evi

İzmir’e her gittiğimde mutlaka uğradığım bir yerdir Foça. Nesli tükenmekte olan Akdeniz foklarıyla bilinen bu güzel sahil kasabası, benim gözümde de bambaşka güzellikte bir yerdir. Ege sahillerindeki 12 İyon şehrinden biri olan Foça, ne de olsa Antik Çağ’da denizcilikteki başarısı ve İyon medeniyetinin gelişimindeki katkıları nedeniyle İyonya’nın en önemli yerleşimlerinden biri olarak kabul edilmektedir.

Buraya gelip denizin kokusunu içime çekince ruhumun dinlendiğini hissediyorum. Balıkçıları izleyip balıklardan nasiplenmeyi bekleyen kedileri uzaktan izliyorum. Gün batımında sahilinde yürüyüp Ege Denizi’nin keyfine varıyorum. Yürürken de tarihin babası Herodot, edebiyatın babası Homeros, felsefenin babası Aristo ve Ata’mız bu yollarda yürümüş diye düşünüyorum.

…ve tabii ki balık halindeki tazecik balıklardan alarak limandaki restoranlarda pişirtiyorum. Bu restoranlar âdeta denizin içine kadar giriyor. Ben de burada kendimi bambaşka bir âlemde hissediyorum.

Foça adını farklı bir şekilde de duyuruyor: 27 Kasım 2021’de uluslararası bir ağ olan Cittaslow yani Sakin Kentler Birliği’ne üye oldu. Cittaslow, 1999 yılında İtalya’da kurulan bir belediyeler birliği. Birliğe üye olmak isteyen kentler, birliğin düzenlediği kriterler üzerinden değerlendiriliyor.

Foça’da gezilecek yerler listesi

İsmini deniz foklarından alarak yerli halk arasında Phokaia olarak anılan kasaba, antik çağlarda bir İyon yerleşim merkeziymiş. Helenistik dönemden kalan tiyatrosu, Athena Tapınağı ve Kutsal Alanı, Liman Kutsal Alanı, Pers Anıt Mezarı, Orak Adası, Siren Kayalıkları ve İncir Adası derken; Foça’da hem tarih hem de Ege Denizi’nin cazibesinin bir sentezini bulmak mümkün.

Liman

Liman, balık restoranları ve ona yanaşan rengârenk sandallarıyla saatlerce ayrılmak istemeyeceğiniz bir yer.

Beş Kapılar Kalesi

Antik Çağ’da bu bölgeyi koruyan ve o zamanki Athena Tapınağı’nın bulunduğu alanı da kaplayan Beş Kapılar Kalesi, Küçük Deniz’in sol tarafında kalıyor.

Siren Kayalıkları

Homeros Destanı’nda adı geçen ve Akdeniz foklarının yaşam alanı olan Siren Kayalıkları, koruma alanı ilan edildi.

Mersinaki Koyları

Eski Foça – Yenifoça arasındaki Mersinaki koyları pırıl pırıl. Yazın bu koylardaki kamping alanları ve ufak tesisler dolup taşıyor. Artık betonlaşmış olan Yenifoça’daysa bence Eski Foça’nın ruhu yok.

Karataş

Efsaneye göre Foça’nın sokaklarından birinde olduğuna inanılan Karataş’a ayak basan buraya sevdalanır ve mutlaka döner dolaşır buraya gelirmiş. O taşa ben de bastım mı acaba?

Foça Taş Evleri

Restore edilmiş taş evlerin bir kısmı ev olarak kullanılırken bir kısmı butik otel olarak hizmet veriyor.

Foça Çarşısı

Sokaklara atılmış masalarda, ağaçların ve sarmaşıkların kapladığı gökyüzünün altında oturup kahvenizi yudumlamanın tadı bi’ başka.

Nazmi Usta

Giritli Nazmi Usta’nın doğal dondurması öyle ünlü ki önündeki sıra asla bitmiyor.  Aman tadına bakmadan dönmeyin!

Kozbeyli

Kozbeyli, Foça ilçesi sınırlarında Şaphane Dağı’nın doğu kesiminin yamaçlarına kurulmuş bir köy. 3 mahalleden oluşuyor: Köy meydanının çevresindeki Aşağı Mahalle, Kuzubeyi Kulesi’nin yukarısında kalan Yukarı Mahalle ve eski Rum Mahallesi.

Kozbeyli’nin kuruluşu hakkında kesin bilgi olmasa da 500 yıl kadar önce bir derebeyi olan Kuzubeyi’nin köyü kurduğu tahmin ediliyor. Söylentilere göre Yenifoça’dan gelen korsanlardan korunma amacıyla Kuzubeyi burada bir kule yaptırmış. Böylelikle Yenifoça’yı kuşbakışı izleyerek korumuş.

Kozbeyli’de Şakir Abinin Yeri’nde gezgin bir arkadaşımla birlikte nefis bir köy kahvaltısı yaptık, dibek kahvemizi yudumladık. Ardından yürüyüşe çıkıp Foça’ya tepelerden baktık. Eski taş evlerin arasında otlamaya çıkan koyunlarla birlikte yaptığımız bu gezinti hoş bir anı olarak kaldı.

Bir İzmirli olarak Foça’ya sevdalıyım, İzmir‘de yaşayan herkese de gıpta ediyorum. Ne de olsa şehrin hemen yanı başındaki bu cennet kasaba, her gün gitseler gidilecek kadar güzel…