Fatehpur Sikri Gezi Rehberi – Hayalet Şehir
Hindistan’ın Uttar Pradesh eyaletinde, Agra’nın 40 km kadar batısında bulunan Fatehpur Sikri; 1570-1586 yılları arasında İmparator Ekber Şah zamanında Babür İmparatorluğu’nun başkentiymiş. 1586 yılında tahminen su yetersizliği nedeniyle burada yaşayan insanlar Agra’ya göç edip yerleşmiş. Fatehpur Sikri de yapısı tamamen korunarak günümüze ulaşmış. Burası dünyanın en iyi korunmuş hayalet şehirlerinden biri sayılıyor. UNESCO Dünya Kültür Mirası listesinde bulunuyor.
Fatehpur Sikri – Hayalet Şehir
Bu şehrin kuruluşu hakkında anlatılanlar şöyle:
İmparator Ekber Şah, Sikri adlı bu şehirde ermiş Selim Chisti’yi ziyarete gelmiş. Erkek çocuğu olmadığından ve tahtı bırakacak varisi bulunmadığından yakınmış. Ermiş Chisti ona oğlu olacağı müjdesini vermiş. Sonradan oğlu olan imparator, doğan 3 oğlundan ilkine ermişin ismi olan Selim ismini koymuş. Gerçi Selim’in ismi tahta çıktığında Osmanlı İmparatoru Kanuni’nin oğlu Selim’le karışmasın diye Cihangir olarak değiştirilmiş ama olsun…
1570 yılında burada bir şehir yapımı başlamış. İmparator Ekber Şah da burada yaşamaya başlamış. Şehrin yapımı tam 12 yıl sürmüş. Ekber Şah burayı yeni, düzenli, planlı bir şehir hâline getirmiş. Başkenti de buraya taşımış.
Müslüman olup tüm dinlere ve görüşlere saygılı olan İmparator Ekber Şah hayatının geri kalanını burada geçirmiş, dinleri ve dünyayı tartışmaya başlamış. Hatta büyük dinlerin temellerini birleştiren İlahi Din isimli bir din kurmaya çalışmış ancak başarılı olamamış. Yine de Hinduizm’deki bazı gelenekler İlahi Din sayesinde son bulmuş, kadınların ölen kocalarıyla birlikte yakılması ve kız çocuklarının küçük yaşta evlendirilmesi gibi… Bazı yörelerde bu gelenekler bugün bile devam ediyor ama aslında o dönemde bitirilmiş olması çok önemli. Bugünkü Hindistan bayrağının rengi de İlahi Din esasını göre oluşturulmuş: Yeşil İslamiyet, kırmızı Hinduizm, beyaz Hristiyanlık dinlerini temsil ediyor.
1586 yılında tahminen su yetersizliği nedeniyle burada yaşayan insanlar Agra’ya göç edip yerleşmiş. Fatehpur Sikri de yapısı tamamen korunarak günümüze ulaşmış. Burası dünyanın en iyi korunmuş hayalet şehirlerinden biri sayılıyor. UNESCO Dünya Kültür Mirası listesinde bulunuyor. Su sorunuysa hâlâ devam ediyor.
Fatehpur Sikri’de gezilecek yerler listesi
Hindistan turu yapan bir gezginin, Uttar Pradesh eyaletindeki Agra’ya gelmişken Fatehpur Sikri’ye uğramaması mümkün mü? Tabii ki hayır! Agra ve Fatehpur Sikri hiç kuşkusuz, Hindistan gezilecek yerler listesinin başrolünde yer alıyor.
Biz de Hindistan’ın bu hayalet şehrine Agra – Jaipur arasında uğradık. Agra’da Tac Mahal’i görmüş olmanın üzerimizde bıraktığı sarhoşluktan ötürü hâlâ tam olarak kendimizde değildik. Bize enteresan gelen hayalet kenti gezerken bir zamanlar başkentlik eden bir şehrin sonradan nasıl bu hâle gelebildiğini sorguluyorduk.
Şehir iki bölümden oluşuyor. Buland Darwaza kapısından Jama Mescidi camisinin bulunduğu alana giriliyor. Bu alan ücretsiz geziliyor. Salim Chishti’nin mermer mezarı ve din adamlarının mezarları görülüyor. Saray bölümüne giriş ücretli. Buradaki Diwan-E-Khas salonunun oymalı bir merkezi sütunu var. Hindu ve Babür mimari tarzlarının bir karışımını sergileyen Jodha Bais Sarayı ve 5 katlı Panch Mahal görülüyor.
İmparator Ekber Şah’ın 3 eşi varmış. En sevdikleriyse Müslüman Begüm Sultan ve üçüncü eşi Rajput prensesi Mariam-uz-Zamani’ymiş. Ona çocukları veren eş Mariam-uz-Zamani, Hindu olduğu için bu eşe yapılan Jodha Bai Sarayı daha görkemli. Begüm Sultan’ın eviyse daha gösterişsiz ve küçük.
Sarayın avlusunda büyük bir havuz var. Müzisyenler burada İmparator Ekber Şah’ın rahatlaması için müzik çalıp şarkı söylermiş.
Hindistan her köşesiyle, her şehriyle, her an insanı şaşkına çeviren bir ülke. Fatehpur Sikri de bunun en güzel örneklerinden biri. Burada tarihi kokluyor, ülkeyi daha yakından tanıyor, zamanda yolculuk yaparken kendinizi bambaşka bir âlemde buluyorsunuz.
Keşfetmeniz dileğiyle…
