Kaunos Antik Kenti & Kaya Mezarları
Muğla’nın Köyceğiz ilçesinde yer alan Kaunos Antik Kenti, antik çağlarda önemli bir liman kentiymiş. Özellikle içerisinde bulunan tapınak cepheli kaya mezarları ile herkesin ilgisini çekmeyi başaran Kaunos, bu görkemli kaya mezarları sayesinde Dalyan’a gelen turistleri büyülemeye devam ediyor. Kaunos Antik Kenti, UNESCO Dünya Kültür Mirası Geçici listesinde bulunuyor.
Efsaneye göre Apollo’nun oğlu Karia Kralı Miletos’un ikizleri olmuş. Byblis (kız) büyüdüğünde erkek ikizi Kaunos’a âşık olmuş. Kaunos bunun üzerine ikiz kız kardeşini bir daha görmek istememiş. Ülkesini terk ederek uzak bir yere gelmiş ve burada kendi ismiyle bir kent kurmuş. Byblis ise Kaunos’a olan özlemiyle sürekli ağlamış ve artık ağlamaktan göz pınarları kurumuş. Dalyan’daki labirenti andıran kanallar da işte Byblis’in gözyaşlarının aktığı yolların aşınmasından oluşmuş.
Kaunos Antik Kenti, antik çağlarda Karia ve Likya arasındaki sınırı oluşturan Dalyan Nehri’nin (antik çağlardaki ismiyle Calbys) kenarında kurulmuş ve önemli bir liman kenti olmuş. Bir dönem bağımsız bir şehir devleti olan Kaunos’a çevresindeki Pisilis, Sultaniye ve pek çok küçük antik kent bağlanmış. Halkı tuz üretimi, balıkçılık, incir yetiştiriciliği, hayvancılık ve deniz ticaretiyle uğraşmış.
Persler’in Anadolu’yu tamamen ele geçirmesi üzerine kent Karia Satrabı Mausolos’un yönetimine girmiş. Büyük İskender’in Persler’i yenmesi üzerine de Prenses Ada’nın, sonra Antigonos’un, daha sonra Ptolemaios’un yönetimine girmiş. Ardından Rodos Krallığı, Bergama Kralığı ve Roma İmparatorluğu hâkimiyetine giren kent, zamanla denizin alüvyonlarla dolması ve Dalyan Delta’sının oluşmasıyla deniz kıyısından uzaklaşmış ve önemini kaybetmiş.
Kaunos Antik Kenti nerede? Kaunos Antik Kenti’ne nasıl gidilir?
İçindekiler
Köyceğiz ilçesinin Çandır Köyü sınırları içerisinde bulunan Kaunos Antik Kenti, hem deniz hem de kara ulaşımı ile ziyaret edilebiliyor. Kaunos Antik Kenti’ne gitmenin en kolay yolu ise Dalyan‘dan İztuzu’na giden dolmuş teknelere ya da içine sadece birkaç arabanın sığdığı minik feribotlara binmek. Böylelikle 5 dakikada Dalyan’dan karşı kıyıya geçebiliyorsunuz. Tekne veya feribottan indikten sonra 1 kilometre kadar yokuş yukarı yürümek gerekiyor. Eğer Köyceğiz Gölü’nün çevresini araba ile dolaşırsanız, yol yaklaşık 1,5 saat sürüyor.
Kaunos Antik Kenti’nde gezilecek yerler listesi
Kaunos Antik Kenti’nde kaya mezarları, sur duvarları, Stoa, agora, çeşme, hamam, tiyatro ve tapınak kalıntıları görülüyor.
Kaya Mezarları
Kaya Mezarları, antik Karia uygarlığının mimari şaheseri olarak kabul ediliyor. Dalyan’ın simgesi olan mezarlar, M.Ö 4. yüzyılda Kaunos Kralları tarafından tanrıya yakın olmak için yükseklerdeki kayalara kendilerine anıt mezar olarak yaptırılmış. Lykia tipi mezarların içinde ölülerin üzerine yatırıldığı 3 taş yatak bulunuyor. Cephede iki İon sütunu, sütunların üzerinde friz ve alınlık görülüyor. Alınlıkların birinde arslan kabartmaları var. Gece ışıklandırıldıklarında muhteşem görülen bu anıt mezarların içine girilmiyor, sadece uzaktan görebiliyorsunuz.
Akropol
Akropol yani Yukarı Şehir, 152 metre yükseklikteki bir tepeye kurulmuş. Kaunos Antik Kenti surlarının kuzey kısmı Karia bölgesinin ünlü satrapı Mausolos döneminde yapılmış. Kuzey batı yönündeki sur duvarları Hellenistik Dönem’e (M.Ö 323-M.Ö 30), limana doğru uzanan surlar ise Arkaik Dönem’e (M.Ö 750-M.Ö 475) tarihleniyor. Kentin iki limanı ise akropolün aşağısında yer alıyormuş; biri Küçük Kale’nin güney doğusundaki Güney Liman, diğeri ise kuzey batısındaki İç Liman (bugünkü Sülüklü Göl).
Kubbeli Kilise
M.S 5. yüzyılda yapıldığı sanılan Kubbeli Kilise’nin her iki yanına sonradan küçük şapeller eklenmiş.
Hamam
Hamam kompleksi, avlu (palaestra) ve ana mekândan oluşuyor.
Teras Tapınağı ve Yuvarlak Yapı
Teras Tapınağı, agora ve limana hâkim yapay bir teras üzerinde, M.Ö 1. yüzyılda yapılmış.
Nymphaeum
Nymphaeum ya da Nymphaion, antik çağlarda nemfleri kutsamak adına dikilen anıtlara verilen isim. Aynı zamanda kutsal pınar anlamına geliyor.
Apollon Kutsal Alanı
Teras Tapınağı’nın hemen batısında yer alan bölge, M.Ö 4. yüzyılın başlarından itibaren yerel tanrı Basileus Kaunios’un kutsal bir alanı olarak kullanılmış. Hellenistik Dönem boyunca burası Tanrı Apollon’a adanmış.
Agora
Kaunos Antik Kenti agora alanı M.Ö 600 yıllarından itibaren genişleyerek kullanılmış. M.Ö 3. yüzyılda alanın kuzeyinde yapılan cadde, kent merkezini kaya mezarlarının bulunduğu alana bağlıyormuş. Cadde M.S 100 yıllarında fonksiyonunu yitirmiş.
Stoa ve Afrodit Kutsal Odası
M.Ö 3. yüzyılda limana cepheli olarak inşa edilen Stoa, 44 sütun tarafından taşınıyormuş. Stoa’daki yuvarlak mermer sunak, Tanrıça Aphrodite Euploia’ya adanmış. Limandan ayrılmak üzere olan gemiciler, “iyi yolculuklar ve bol kazançlar” temennilerini tanrıça Aphrodite Euploia’ya bu kutsal oda içinde sunuyorlarmış.
Tiyatro
Akropolün eteğinde antik kentin tiyatrosu bulunuyor. Tiyatronun 5.000 kişi kapasitesi var.
Kaunos Antik Kenti ülkemizin en önemli tarihi yerlerinden biri.
Keşfetmeniz dileğiyle…
